روستای زیرزمینی میمند(دستکند)

روستای ثبت شده جهانی

چکیده: روستای زیرزمینی میمند(دستکند)

میمند روستایی صخره‌ای در دهستان میمند از توابع شهرستان شهربابک در استان کرمان در جنوب شرقی ایران است. روستایی شبیه به روستای کندوان در اسکوی آذربایجان؛ یکی از مکان‌های شگفت‌انگیزی که انسان و طبیعت برای ساخت آن دست به دست هم داده‌اند. «کیچه» خانه‌های غارمانند اهالی این روستا در حفره‌هایی داخل دامنه‌ی رسوبی کوه ساخته شده‌اند. این رسوبات آنقدر نرم هستند که با کمک ابزار و با دست قابل شکل‌دادن هستند و آتقدر سخت و محکم‌اند که می‌توان زیر سقف آنها به راحتی و بدون نگرانی خوابید. خانه‌های آن درست مثل خانه‌های کندوان بر روی یکدیگر ساخته شده‌اند؛ پنجره و یا دودکش ندارند و در کنار گُنبه‌ها و کپرها تشکیل مجموعه‌ای از خانه‌های ییلاقی و قشلاقی را برای ساکنان داده‌اند.
میمند روستایی صخره‌ای و دستکند با چند هزار سال قدمت است. این بنای دستکند باستانی، بی‌گمان از نخستین سکونت‌گاه‌های بشری در ایران به شمار می‌رود. روستای میمند روی هم رفته دارای ۴۰۶ کیچه و ۲۵۶۰ اتاق می‌باشد. ساکنان این روستا دارای آداب و رسوم خاص هستند و در زبان و گویش آن‌ها هنوز از کلمات پهلوی ساسانی استفاده می‌شود. میمند در سال ۱۳۸۴ جایزه‌ی جهانی «ملینا مرکوری»، جایزه‌ای که هر دو سال یکبار به تعامل هنر، فرهنگ، انسان و طبیعت تعلق می‌گیرد را از آن خود کرد.
این روستا در سال 2015 به شماره 1423 به ثبت جهانی یونسکو رسید.

مشخصات کلی
قدمت
مي‏توان گفت كه قدمت روستا بین 12000 تا 3000 سال برآورد شده است.
زبان محلی
پهلوی ساسانی
محصولات و سوغات محلی
پسته وحشي، بادام وحشي، بادام، گردو و زيره و..
پیشنهادات
بهترین زمان بازدید
بهار تا اوایل پاییز
روستاها و آثار مشابه
روستای کندوان
نزدیکترین جاذبه های گردشگری
عمارت موسی خانی
مسیر دسترسی
آدرس
استان کرمان، حدود 36 کیلومتری شمال شرقی شهرستان شهر بابک، روستای میمند
امکانات
بوفه
اقامتگاه
پوشش شبکه
از روستای زیرزمینی میمند(دستکند) کجا بریم؟
متن کامل: روستای زیرزمینی میمند(دستکند)

تاریخچه
روستاي ميمند کرمان بي شك يكي از باستاني ترين سكونتگاه هاي بشر در جهان است كه از دوازده هزار سال پيش تا كنون همچنان پا برجاست و به حيات خود ادامه ميدهد. به عقيده محققین هسته هاي اوليه روستاي ميمند متعلق به زماني است كه ايرانيان معتقد به آیین میترا بوده اند. آنها تاريكي غارها را براي عبادت برگزيده و مرده هاي خود را درون دخمه هاي كنده شده در كوه قرار مي دادند. بدين ترتيب در ميمند تعدادي عبادتگاه و مقبره بنا گرديده. پیروان آیین میترا به پايداري، استقامت و زوال ناپذيري كوه ها معتقد بودند و بر اساس همين اعتقاد خانه هاي خود را نيز در دل كوه مي كندند. عده اي از محققين نيز معتقدند كه پیروان این آیین از غار هايي كه با دست در دل كوه مي كنده اند فقط براي عبادت و دفن مردگان استفاده ميكردند و بعد از مدتي بنا به اضطرار ناشي از آب و هوا سكونت گزيده اند. آئين میترا قبل از ظهور زرتشت در ايران رواج و تا مدتها از ظهور وي نيز ادامه داشته است. بر اساس دانسته هاي جديد تاريخ ظهور زرتشت 6000 سال قبل از ميلاد مسيح و لذا قدمت ميمند حداقل 6000 سال پيش از ميلاد مسيح مي باشد. نقوش 10 هزار ساله و سفال هاي 6000 ساله از جمله مستندات مكشوفه اي هستند كه تاريخ ميمند را گواهي مي دهند. ميمند به دليل استحكام دفاعي در طول تاريخ كمتر دستخوش تحولات كالبدي و اجتماعي شده و بيشترين تغيير آن مربوط به چند ماه اخير است. مجموعه اي از آثار بسيار قديمي همچون خانه هاي صخره اي پراكنده معبد، قلعه و برجهاي مختلف ( مربوط به هزاران سال پيش)  وجود دارد كه ميمند را از يك روستا به يك مجموعه با تمدن خاص تبديل مي كند. اين تمدن در ابتداء بر گرفته از  آئين میترا و بعد از آن آئين زرتشت بوده است. پس از ظهور و ورود اسلام به ايران، مردم ميمند كه به آئين زرتشتي معتقد بودند به اسلام و مذهب شيعه گرويدند.

مـــردم و فــرهنگ:
جمعيت روستای ميمند کرمان از سال 1355 تا كنون از حدود 500 نفر به حدود 1200 نفر رسيده است كه در تابستانها به دليل كوچ اهالي به زندگي ايلياتي 50 نفر مي شود. اقتصاد مردم ميمند بر سه محور كشاورزي، دامداري و قاليبافي قرار گرفته است كه در اين ميان قاليبافي نقش بسیار مهم تري دارد. به گونه اي كه در حال حاضر قالي ميمند از بهترين قالي هاي كرمان است و شهرت جهاني دارد عليرغم ورود تكنولوژي به زندگي روستائيان، مردمان ميمند از همان ابزارهاي سنتي براي بر آوردن نيازهاي خود استفاده مي كنند و كمتر به ابزارهاي مدرن روي آورده اند. اهالي روستا مسلمان و شيعه اثني عشري هستند و مسجد و حسينيه ميمند  علاوه بر مرکزی مذهبي، مركز تبادل نظر اهالي مي باشد مردم ميمند سه مرحله مختلف زندگي دارند، آنها زمستان را در خانه هاي سنگي خود مي گذرانند تا از سرما و يخبندان در امان باشند و در اين فصل زنها به امر بافتن قالي و مردها به نگهداري دام ها مي پردازند از ابتداي فصل بهار به نقاط خوش آب و هوا و سرسبز كوچ مي كنند و در آنجا به زندگي یيلاقي مي پردازند. عمده فعاليت مردان و زنان در اين مرحله پرورش دام و استحصال محصولات لبني مي باشد بعد از اين مرحله آنها به باغداري درختان مختلفي همچون پسته وحشي، بادام وحشي، بادام، گردو و زيره و.. مي پردازند لازم به ذكر است كه محصولاتي همچون گردو و بادام ميمند داراي شهرت فراواني هستند. گويش مردم ميمند نيز در منطقه منحصر به فرد است، چندان تشابهي با ساير گويشهاي رايج در منطقه ندارد و به اعتقاد محققین اين گويش در طول تاريخ تغييرات كمي داشته است .مي توان گفت ميمند يكي از بهترين مراجع تحقيق در خصوص فرهنگ ايرانيان قديم مي باشد .

خانه هاي صخره اي:
 در سطح شيب دار و در طبقات مختلف (2 تا 5 طبقه) بريدگي هایي به صورت شكاف هاي افقي ايجاد شده است. طول اين بريدگيهایي كه به آنجا كيچه گفته مي شود به 6 الي 9 متر مي رسد تا د ر انتها به ارتفاع مورد نظر براي كندن خانه ميرسد انتهاي كيچه به فضائي ايوان مانندی به نام دالان مي رسد كه مهمترين عنصر محل است به لحاظ اينكه اغلب امور روزمره خانواده در آن صورت مي گيرد در اطراف هر كدام از اين دالانها بين يك تا پنج خانه صخره اي وجود دارد اين منازل مسكوني در پنج طبقه و به شکل پلكاني و يك در ميان روي هم قرار دارند. به نحوي كه هيچكدام از آنها با يكديگر برخوردي ندارند. فاصله كيچه ها در طبقه زيرين بيشتر از فاصله آنها در طبقات بالايي است. در حدود 400 كيچه كوچك و بزرگ در ميمند وجود دارد. فضاي داخلي خانه ها گاهي شكل مربع مستطيل يا مدور دارد و از ورودي كوتاهي كه ارتفاع آن به 75 تا 76 سانتیمتر  ميرسد نور مي گيرند. درهاي ورودي چوبي و به داخل ديوار ايوان روزنه اي ايجاد كرده اند كه از طريق آن و بوسيله ابزاري به نام كليدون (كليد دان) در قفل يا باز مي شود شكل ورودي اتاق ها در روستاي ميمند منطبق با مدل بدن انسان است. به طوري كه عرض ورودي در قسمت پائين يعني 65 الي 80 سانتي متر ميرسد پايين ورودي منازل از سطح كيچه حدود 15 تا 20 سانتي متر برجستگي دارد كه اين برجستگي مانع ورود آب و خاك به داخل منازل مي شود. بر بدنه شيبدار تپه هاي غربي و شرقي مسيرهاي متعدد پياده به صورت خطوط نسبتا" كمرنگ مشاهده مي شوند اما اين مسيرها نمي توانند چندان دائمي باشند. زيرا با قطعات سنگهايي كه از بالا دست حركت ميكنند و يا بوسيله اهالي مرتبا" در حال تغيير هستند در لابلاي حفره هاي مسكوني بي هيچ نظمي چرخش مي كنند. مي توان ادعا نمود كه در روستاي صخره اي ميمند بر خلاف همه سكونتگاه هاي شناخته شده شهري و روستائي كوچه ها يا معبري وجود ندارد كوچه در فرهنگ ميمند صرفا" به مسيرهاي افقي كه در دل شيبدار تپه ها به عمق رفته و در انتها به منازل غار مانند مسكوني مي رسد اطلاق می شود

موقعیت مکانی و جغرافیایی روستا
میمند مرکز دهستان میمند، بخش مرکزی، شهرستان شهربابک، واقع در استان کرمان می‌باشد. در 36 کیلومتری شمال شرقی شهر بابک قرار دارد و دشت خاتون‌آباد (دهشتران) در جنوب و کوه خورین در شمال غربی آبادی است و دارای طول جغرافیایی 23  ْ55 و عرض جغرافیایی 14  ْ30 و ارتفاع از سطح دریا 2240 متر می‌باشد.

امکانات اقامتی گردشگران
در روستای میمند در سمت چپ ابتدای ورودی روستا بعد از گذر از پل چندین خانه دستکند به صورتی بسیار زیبا تجهیز گردیده اند که با عنوان مهمانسرای سنتی برای اقامت مهمانان و مسافران آماده خدمت رسانی می باشند.
دیگر روستائیان نیز اتاق های خود را برای اقامت شب هنگام مهمانان و مسافران تجهیز کرده اند که خود منبع درآمدی برای روستائیان مقیم روستا می باشد و اقامت مهمانان و مسافران در این خانه ها تاثیر بسزایی در حفظ روستا و همچنین حفظ تعداد ساکنان مقیم در روستا دارد. شما با صحبت با هر یک از روستائیان می توانید از اتاق ها دیدن و در صورت تمایل در آنها شب را صبح کنید که خود تجربه ای منحصر از زندگی واقعی در روستای باستانی میمند به شما می بخشد.
 




منابع:
meymand.com
visitmeymand.ir
fa.wikipedia.org
tishineh.com
shabestan.ir
blog.bamilo.com

هتل های شهر شهر بابک

هتلی ثبت نشده است.
شما هم می توانید در این مورد نظر دهید: